40+2 томдук китептин бет ачары

Болотбек ТАШТАНАЛИЕВ, “Кыргыз Туусу”


УИАнын кичи залында КР УИАнын Ч.Айтматов атындагы Тил жана адабият институту тарабынан уюштурулган Мамлекеттик тилди өнүктүрүү боюнча жарык көргөн “Эл адабияты” сериясынын 40 томдугунун жана “Классикалык изилдөөлөр” сериясынын (Фольклор таануу) 2 томдугунун бет ачары өттү.

Анда аталган институт тарабынан даярдалып, академик Абдылдажан Акматалиевдин жалпы редакциясынын астында жарык көргөн “Эл адабияты” сериясынын 40 томдугу боюнча китеп көргөзмөсү уюштурулуп, кол жазмалар фондунда сакталган кол жазмаларынын түп нускалары (араб, латын арибинде) боюнча кыскача маалымат берилди.

“Эл адабияты” сериясынан: “Кожожаш” (3 варианты), “Эр Төштүк” (4 варианты), “Эр Табылды” (2 варианты), “Жаныш, Байыш” (4 варианты), “Курманбек” (3 варианты), “Олжобай менен Кишимжан” (2 варианты), “Жоодарбешим” (3 варианты), “Саринжи Бөкөй” (2 варианты), “Кыз Сайкал”, “Жаңыл мырза” (2 варианты), “Мендирман”, “Сейитбек” “Кедейкан”, “Шырдакбек”, “Тайлак баатыр”, “Көкүл”, “Карач-Көкүл”, “Эр Эшим”, “Эр Солтоной”, “Жаманкара”, “Кулмурза менен Аксаткын” (5 вариант), “Акмактым” (2 вариант), “Карагул ботом” (3 вариант), “Жалайыр жалгыз” (3 вариант”, “Акбермет”, “Качкан кыз” (3 вариант), “Гүлгаакы” (5 вариант) “Ак Мөөр”, “Алп Тобок”, “Балбай”, “Байтик баатыр”, “Бостон”, “Эшимкул менен Зуура баяны” эпостору жана элдик поэмалары, эмгек ырлары, арман ырлары, макал-лакаптар, кыргыз эл кошоктору, тарыхый ырлар, санат, насаат ырлары, каада-салт, ырым-жырымдар, кереметтүү жомоктор, балдар фольклору,  табышмактар,  жаңылмачтар,  калптар, жомоктор (жаныбарлар тууралуу), сүйүү ырлары, турмуштук жомоктор, учкул сөздөр, чечен сөздөр, тамсилдер, мыскылдар, миф, уламыш, аңыз, санжыра уламыш, элдик оюндар, дин ырлары, күү ырлары, күү баяндары, чет элдик кыргыз адабияты, куудулдар, баатырдык жомоктор, Чүй, Ысык-Көл, Талас, Баткен, Ош, Нарын, Жалал-Абад облустарынан чогултулган фольклордук материалдар (ар бир өзүнчө томдук болуп) 40 том болуп, мындан тышкары «Классикалык изилдөөлөр» сериясынан «Фольклористика» боюнча “Манас”эпосуна байланыштуу эмгектер, фольклор проблемаларына арналган материалдар, акындар чыгармачылыгына байланыштуу изилдөөлөр, профессионалдык адабиятка тийиштүү изилдөөлөр камтылган 2 томдук жарык көргөн.

Бир  сөз  менен  айтканда,  УИАнын иштерман институту иштеп жатат. Жарык  көргөн  китептердин  узун  тизмесин окуп отуруп, элдик бай мурастарыбызды өз убагында колдон келишинче мыскалдап чогултуп калган жана аны минтип иргеп четинен китеп кылып чыгарып жаткан институтка миң мертебе ыраазы болсуң. Адатта, союз убагында илимий мекемелердин эмгеги мамлекет тарабынан бааланып, мамлекеттик сыйлыктар, ордендер берилчү эле. УИАнын Ч.Айтматов атындагы Тил жана адабият институтунун соңку бир кылымдан бери жасап келаткан иши «Манас» орденине татырлык.