Кыргызстандын президенти Садыр Жапаров менен Россиянын президенти Владимир Путин «Ынтымак Ордо» резиденциясында жолугушууда саясий, экономикалык жана коопсуздук тармактарындагы кызматташуунун өзөктүү багыттарын сүйлөштү.
Президент Садыр Жапаров жолугушууда Россияны Кыргызстан үчүн стратегиялык союздаш жана ишенимдүү өнөктөш катары баалай турганын баса белгилеп, өзүнүн улуттук кызыкчылыктарга негизделген позициясын айтып өттү:
•Экономикалык коопсуздук:
Россия менен тыгыз кызматташтык өлкөнүн энергетикалык жана азык-түлүк туруктуулугуна түздөн-түз таасир этет.
Кыргызстан кыргыз-орус өнөр жай кооперациясын кеңейтүүгө, Орусиялык инвестицияларды тартууга кызыктар.
•Эмгек миграциясы:
Кыргызстан Россияда жашап-иштеген жарандарынын укуктары жана шарттары боюнча конструктивдүү диалогду улантууну маанилүү деп эсептейт.
Жапаров мигранттардын укуктук абалын жакшыртуу жана кызматташтыкты институционалдык деңгээлде бекемдөөнү баса белгиледи.
•Энергетика:
Кыргызстан альтернативдик энергия булактарын өнүктүрүүдө Россиянын технологиялык колдоосун маанилүү деп эсептейт.
Анын ичинде ГЭСтерди модернизациялоо жана энергия тармактарын жаңылоо боюнча биргелешкен долбоорлорго даярдык бар.
•Тил жана билим берүү:
Кыргыз өкмөтү өлкөдө орус тилин окутууну колдоону улантат, бирок ошол эле мезгилде кыргыз тилинин мамлекеттик статустагы ролун бекемдөөгө умтулат.
Орус тилдүү мектептерди куруу — билим берүүдөгү көп тилдүүлүктү сактоо боюнча практикалык кызматташтыктын үлгүсү катары белгиленди.
Путин эки өлкөнүн стратегиялык өнөктөштүгү өз ара ишенимге жана кызыкчылыктарды урматтоого негизделгенин белгилеп, төмөнкү багыттарда кызматташтыкты күчөтүүгө даяр экенин айтты:
•Экономика:
Соода жүгүртүү 2023-жылы 4,1 млрд долларга жетип, 13,6% өскөн.
97% эсептешүүлөр улуттук валюталарда жүргүзүлүүдө.
Россиянын Кыргызстандагы инвестициялары 2 млрд долларга чыккан.
•Энергетика жана технология:
тынчтык максаттагы атом энергетикасы,
күн жана шамал электр станциялары,
санариптик экономика.
•Коопсуздук:
Кыргызстандагы Россиянын биргелешкен аскер базасы аймактагы туруктуулуктун маанилүү фактору катары бааланды.
Билим берүү:
Орус тилин колдоо алкагында 9 орус тилдүү мектеп куруу долбоору уланууда. Биринчи үч мектеп 2027-жылдын 1-сентябрына чейин ачылат.
Жыйынтыгында тараптар биргелешкен билдирүүдө стратегиялык багыттарды тактап, кызматташууну күчөтүүгө макулдашышты. Путин Садыр Жапаровду декабрда Санкт-Петербургда өтө турган КМШ лидерлеринин бейформал жолугушуусуна чакырды.
